Fon operasyonu dünya gündeminde... The Economist yazdı: Türkiye statüsünü kaybedebilir

İngiliz The Economist dergisi, Türkiye'deki yatırım fonlarında patlak veren likidite krizini yazdı. Dergi, gerekli adımların atılmaması halinde Türkiye'nin "gelişmekte olan piyasa" statüsünü kaybedebileceği uyarısını yaptı.

Dergi, Türkiye'de son yıllarda olağanüstü getiriler açıklayan bazı yatırım fonları ve finans şirketlerinin, yatırımcıların para çekme taleplerini karşılayamamasıyla Borsa İstanbul'da sert satışlara neden olduğunu kaydetti.

Gelen bilgilere göre, the Economist'e göre, 16 Eylül'de Borsa İstanbul'da ana endeks yüzde 5'ten fazla düştü ve skandal iki gün boyunca yaklaşık 30 milyar dolarlık piyasa değerini sildi. Reuters'ın aktardığı verilere göre BIST 100, söz konusu haftayı yüzde 8'in üzerinde kayıpla kapattı ve Mart 2025'ten bu yana en kötü haftalık performansını gösterdi.

The Economist, Türkiye'de bazı fonların son yıllarda kaydedilen sıra dışı yükselişlere dikkat çekti. Dergi, Tera'nın bir fonunun üç yılda yüzde 60 binden fazla yükseldiğini, Destek Finans Faktoring'in ise halka arzından 17 ay sonra hisselerinin yaklaşık yüzde 7 bin değer kazanmasıyla Türkiye'nin ikinci en büyük halka açık şirketi haline geldiğini aktardı.

Dergi, önce Tera ve bazı portföy yönetim şirketlerinin yatırımcıların çıkış taleplerini karşılayamadığını, ardından bazı şirketlerin "ponzi benzeri" yapılar yürüttüğü iddialarının ortaya çıktığını yazdı.

Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), Tera Portföy'ün fonlarının tasfiyesi için Türkiye İş Bankası'nı, A1 Capital, Atlas, Bulls, Hedef, Pardus ve Pusula Portföy'ün fonları için ise Ziraat Bankası'nı görevlendirdi. SPK verilerine göre tasfiye kapsamındaki fon sayısı 131'e yükseldi; bu fonlarda 455 bin 758 tekil yatırımcının payı bulunuyor. Fonların toplam büyüklüğü yaklaşık 18 milyar dolar seviyesinde.

The Economist, Türkiye'de enflasyonun 2022'de yüzde 80'i aşmasının ardından yüksek seyrettiğini, bunun da tasarruf sahiplerini alternatif yatırım araçlarına yönelttiğini belirtti. Dergi, yüksek getiri beklentisinin deneyimsiz yatırımcıları da son derece oynak hisselere ve fonlara çektiğini yazdı.

Dergi, Türkiye'de yatırımcıların fiyatların sürekli yükseldiğine alıştığını, bununla birlikte hisse fiyatlarının iki yönde de hareket edebileceğini vurguladı. The Economist, bir hissenin yüzde 7 bin yükselmesinin kutlanacak bir şey olmadığını, bunun sorgulanması gerektiğini yazdı.

Dergi, fon krizinin Türkiye'nin sermaye piyasalarının uluslararası itibarına zarar verdiğini ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın İstanbul'u küresel finans merkezi yapma hedefini olumsuz etkileyebileceğini savundu.

The Economist, analistlerin yalnızca şüpheli fon yöneticilerinin cezalandırılmasının yeterli olmayacağını, düzenleyicilerin neden daha erken müdahale etmediğinin soruşturulması gerektiğini aktardı. Dergi, bazı portföy yöneticilerinin siyasi korumadan yararlandığı iddialarının da incelenmesi gerektiğini yazdı.

Yabancılardan Türkiye ekonomisine yönelik gelen değerlendirmelere rağmen bakanlıktan geçtiğimiz gün sistemin olumlu işlediğine dair açıklama geldi.

Hazine ve Maliye Bakanlığı, Türkiye'nin gri liste riski taşımadığını ve stratejik eksikliği bulunmadığını, Finansal Eylem Görev Gücü (FATF) tarafından açıkça tescil edildiğini duyurdu.

Bakanlıktan gerçekleştirilen açıklamada, FATF'nin Türkiye'ye ilişkin değerlendirme raporunun, ülkenin stratejik bir eksikliğinin olmadığı ve gri liste riski bulunmadığı yönündeki durumu net biçimde ortaya koyduğu belirtildi.

💡 Neden Onemli? Bu gelişme, kamuoyunun yakından takip ettiği konular arasında yer almaktadır. Güncel haberleri takip ederek bilgi sahibi olmak, bilinçli bir vatandaş olmanın temel gerekliliklerinden biridir.