Hawala sistemi mercek altında

MİTHAT YURDAKUL Ankara - Kurulun hazırladığı rehbere göre hawala sistemi, terör örgütlerinin fon toplama, farklı coğrafyalara para aktarımı, örgüt mensuplarına kaynak ulaştırma ve lojistik ihtiyaçları karşılama süreçlerinde kullanılabiliyor. Hawala, yasadışı kumar gelirlerinin yurtdışındaki organizatörlere ulaştırılmasında da rol alıyor.

MASAK’ın hazırladığı rehbere göre hawala sisteminde nakit, altın ve kripto para gibi gizlilik sağlayan araçlar daha çok tercih ediliyor. Bu transferlerin kayıtlı finansal sistemin dışında veya farklı sektörler arasında parçalı biçimde gerçekleştirilmesi, suç gelirinin aklanması, terörizmin finansmanı ve kitle imha silahlarının yayılmasının finansmanıyla mücadele kapsamındaki izleme ve kayıt süreçlerini zorlaştırıyor veya bu kontrollerin dışında kalınmasını sağlıyor.

Gündeme gelen gelişmeye göre, hawala sistemi, terör örgütlerinin fon toplama, farklı coğrafyalara para aktarımı, örgüt mensuplarına kaynak ulaştırma ve lojistik ihtiyaçları karşılama süreçlerinde kullanılabiliyor.

Söz konusu gelişmeye göre, hawala, yasadışı kumar gelirlerinin yurtdışındaki organizatörlere, yöneticilere ve ortaklara ulaştırılmasında da rol alıyor.

Gündeme gelen gelişmeye göre, sistemin yeni gelişen bir türünü ise “dijital hawala” oluşturuyor. Burada geleneksel hawala ilişkisi; kripto varlıklar, ödeme hesapları, elektronik para ve diğer dijital finansal araçlarla destekleniyor.

Elde edilen bilgilere göre, burada dijital cüzdanlar arasındaki transferin yanı sıra özel anahtar veya kurtarma ifadelerine erişimin devredilmesiyle de para kontrolü başka bir kişiye devredilebiliyor.

Hawala işlemlerine işaret eden bazı şüpheli işlemler bulunuyor. Rehbere göre, birbirinden bağımsız görünen pek çok kişi veya şirketin işlemleri için aynı kişiye vekaletler verilmesi, uzun süredir faaliyet gösteren bir şirketin bağlantısız görünen kişilere devredilmesi; aile üyeleri, çalışanlar veya diğer kişilerin farklı şirketlerde ortak, yönetici veya vekil olarak kullanılması, bu işaretler arasında yer alıyor.

Sistem nasıl işliyor?

Hawala sistemi genel hatlarıyla, aracılar üzerinden uluslararası para transferine olanak sağlayan bir sistem olarak biliniyor. Buna göre bir kişi, bulunduğu ülkedeki aracıya para ya da taşınabilir kıymeti teslim ediyor. Bu aracı, paranın gönderileceği alıcının bulunduğu yerdeki diğer aracıyla iletişime geçiyor. İkinci aracı, kendi ülkesindeki alıcıya belirtilen tutarı ödüyor. Daha sonra aracılar arasında nakit hareketleri, altın, kripto varlık gibi yöntemlerle mahsuplaşma yapılıyor. İthalat, ihracat işlemleri de hawala mahsuplaşmasında kullanılabiliyor.