İsveç'te seçimi kaybeden Başbakan Kristersson istifa etti

Gündemi BBC Türkçe'den takip etmek artık WhatsApp'ta da mümkün. Haberlerimizin doğrudan telefonunuza gelmesi için tıklayın.

Kamuoyuna yansıyan bilgilere göre, i̇sveç Başbakanı Ulf Kristersson, genel seçimlerde iktidardaki sağ bloğun merkez sol muhalefete karşı az farkla yenilgiye uğramasının ardından istifa etti.

Konuya ilişkin, kristersson duyuruyu X platformu üzerinden yaptı. Yaklaşık 10 milyon nüfuslu ülkede Pazar günü gerçekleştirilen seçimlerin ilk sonuçlarının iki blok arasında yaklaşık 50 bin oy fark olduğu görülmüştü.

Konuyla ilgili değerlendirmelere göre, sosyal Demokratların lideri Magdalena Andersson öncülüğündeki muhalefet partilerinin, İsveç parlamentosu Riksdag'daki 349 sandalyeden 176'sını kazanması bekleniyor.

Bu bağlamda, muhafazakar siyasetçi Kristersson, hükümet kurma sürecinde göçmen karşıtı ve aşırı sağcı İsveç Demokratları'nın (SD) desteğini almış ve seçimleri kazanması halinde onlara kabinede görev verme taahhüdünde bulunmuştu.

Öte yandan, i̇sveç Seçim Kurumu verilerine göre, Kristersson'un sağ bloğunun Riksdag'da 173 sandalye kazanması öngörülüyor. Sonuçlar önümüzdeki günlerde resmen onaylanacak ve sürecin bu hafta sonu tamamlanması bekleniyor.

İsveç'te sağda dört ve solda dört partiden oluşan iki büyük siyasi blok bulunuyor. Bu nedenle İsveçliler koalisyon ve azınlık hükümetlerine alışkın.

Kurallara göre başbakan istifa ettikten sonra Riksdag Başkanı tüm partilerle müzakereler yaparak yeni lider adayı öneriyor ve ardından bu aday milletvekilleri tarafından oylanıyor.

Kristersson açıklamasında, "Yeni bir hükümet kurma sürecinin bir sonraki aşamasını artık Meclis Başkanı yönetecek. Bu çalışmaların derhal başlayabilmesi için başbakanlık görevinden ayrılmayı talep ediyorum" ifadelerine yer verdi.

Sosyal Demokratlar, İkinci Dünya Savaşı'ndan bu yana düzenli olarak İsveç hükümetlerine liderlik etmiş ve geçtiğimiz yüzyılın büyük bölümünde ülkenin baskın siyasi gücü olmuştu.

Parti lideri Andersson'un dört yıllık muhalefet döneminin ardından yeniden iktidara gelmesi bekleniyor. Andersson, hükümet kurma çalışmaları kapsamında Sol Parti, Merkez Parti ve Yeşiller Partisi gibi diğer muhalefet partileriyle görüşmelere başladı.

Ancak vergiler gibi konularda partiler arasındaki büyük görüş ayrılıkları nedeniyle müzakereler uzayabilir. İsveç'te 2022 seçimlerinin ardından hükümetin kurulması 37 gün sürerken, 2018'de bu süre 134 günü bulmuştu.

Sağ blok, Kristersson'ın Ilımlılar (Moderaterna) partisinin yanı sıra SD, Hristiyan Demokratlar ve Liberallerden oluşuyor. SD, 1980'lerde Nazi sempatizanları tarafından kurulmuş ve onlarca yıl boyunca ana akım siyaset tarafından dışlanmıştı.

Ancak parti, 2000'lerin ortalarından itibaren imajını yeniledi ve göç ile şiddet içeren suçlar üzerine odaklanan bir kampanyayla 2022'de İsveç'in en büyük ikinci partisi haline geldi.

Parti, göç politikasında ciddi bir sıkılaştırma sürecini uygulayan mevcut merkez sağ koalisyona dışarıdan destek vermişti. Kristersson ise liderliği sürdürmesi halinde partiyi hükümete dahil etme sözü vermişti.

Ne var ki parti, beklenmedik bir şekilde, parlamentoya girdiği 2010 yılından bu yana ilk kez oy kaybı yaşadı, oy oranı 2022'ye kıyasla üç puan düştü.

Pazar akşamı oy verme işleminin sona ermesinin ardından ön oy sayımı başladı ve bu hafta da sürdü. Çarşamba günü seçim kurulları, geç teslim edilen erken oyların yanı sıra seçim gününden önce ulaşmayan ülke dışı oyları da saymaya başladı. 12 Temmuz 2023İsveç, uyuşturucu kaçakçılığından hüküm giyen bir kişiyi Türkiye’ye iade edecek12 Haziran 2023Haberin sonu

Orijinali İngilizce olan bu makalenin çevirisinde yapay zekadan yararlandık. Yayınlanmadan önce çeviriyi bir BBC gazetecisi kontrol etti. Yapay zekayı nasıl kullandığımız hakkında daha fazla bilgi burada.